تفسیر آزمایش Bilirubin بیلیروبین

Bilirubin

نام آزمایش: بیلیروبین ( Bilirubin )

چرا و چه موقع آزمایش انجام می شود؟

غربالگری و نظارت بر روند درمان بیماری های کبد
وجود علایم و نشانه های آسیب و بیماری کبد، انسداد مجرای صفراوی، آنمی همولیتیک، اختلال در متابولیسم، زردی(یرقان)، سابقه ی مصرف الکل، مسمومیت های دارویی، قرار داشتن در معرض ویروس هپاتیت.

نمونه مناسب:

خون سیاهرگی (سرم)

آمادگی برای انجام آزمایش:

رعایت شرایط خاصی لازم نیست.

هدف از انجام آزمایش:

هدف از انجام این آزمایش اندازه گیری مقدار بیلیروبین خون می باشد. بیلیروبین یک رنگدانه ی نارنجی-زرد است که در صفرا یافت می شود. عمر گلبول های قرمز خون به طور متوسط 120 روز است که پس از شکسته شدن و تجزیه ی هموگلوبین ( موجود در گلبول های قرمز) بیلیروبین غیر کونژوگه حاصل می شود. روزنه تقریبا 300-250 میلی گرم بیلیروبین در بدن یک انسان سالم تولید می شود که از این مقدار 85 درصد آن در نتیجه ی شکسته شدن گلبول های قرمز پیر خون و مابقی توسط مغز استخوان و کبد تولید می شود. بیلیروبین غیر کونژوگه به کبد حمل شده و در کبد به اسید گلوکورونیک متصل و به بیلیروبین کونژوگه تبدیل می گردد. بیلیروبین کونژوگه محلول در آب است و فقط بیلیروبین کونژوگه است که از طریق کلیه ها قابل دفع شدن از بدن می باشد. بیلیروبین کونژوگه توسط کبد به درون صفرا می ریزد و توسط آنزیم های باکتریایی در روده شکسته و به یوروبیلینوژن تبدیل می شود. بخش عمده ی یوروبیلینوژن از طریق مدفوع از بدن خارج می شود. علایم افزایش بیلیروبین عبارتند از: زردی، اداره تیره، تهوع، استفراغ، دل درد، ورم شکم، خستگی، احساس کسالت عمومی ( مربوط به بیماری مزمن کبدی). علل عمده افزایش بیلیروبین تام عبارتند از:

افزایش تولید: معمولا به دلیل افزایش همولیز گلبول های قرمز
بیمای های کبدی: سیروز، هپاتیت حاد، آسیب کبد، تومورهای کبد
کولانژیت یا التهاب مجاری صفراوی ( Cholangitis )
انسداد مجای صفراوی و ناتوانی کبد در تصفیه موثر بیلیروبین
عفونت های ویروسی: اپشتاین بار ( Epstein Barr Virus: EBV ) و سیتومگالو ویروس ( CMV )
بیمای های مادرزادی همراه با اختلال در متابولیسم بیلیروبین

بیماری ژیلبرت ( Gilberts disease )
سندرم دوبین جانسون ( Dubin- Johnson Syndrome )
سندرم کریگلر-نجار ( Crigler- Najjar Syndrome )
بیماری روتور ( Rotors disease )

عوامل ریوی:

انفارکتوس ریه
آمبولی ریه

مصرف بعضی داروها: کورتیکواستروئیدها، دی فنیل هیدانتین، فنوتیازین، پنی سیلین، آریترومایسین، کلیندامایسین، کپتوپریل، آمفوتریسین بی، سولفونامیدها، ایرونیازید، آلوپرینول، متیل دوپا، ایندومتاسین، قرص های ضدبارداری، پروکائین آمید، تالبوتامیدو
در نوزادان: بالا بودن بیلیروبین در نوزادان تازه متولد شده (3-1 روزه) غیرمعمول نیست. این عارضه که به نام زردی-یرقان-فیزیولوژیک نوزادان شناخته می شود در 24 ساعت اول پس از تولد در 50 درصد از نوزادان فول ترم ( که دوره ی جنینی را کامل گذرانده اند) و در درصد بالاتری از نوزادان نارس مشاهده می شود و علت آن ناتوانی کبد تکامل نیافته ی نوزاد در تصفیه ی بیلیروبین است. به این دلیل که بیلیروبین غیر کونژوگه می تواند از سد مغزی-خونی ( Blood-brian barrier ) عبور کرده و در مغز رسوب کند، بالا بودن بیش از حد سطح بیلیروبین در نوزادان می تواند به سلولهای عصبی آسیب رسانده و موجب عقب افتادگی ذهنی، ناتوانی در یادگیری، کاهش شنوایی و اختلالات دیگر می شود.
آنمی همولیتیک: تخریب گلبول های قرمز در بیماران مبتلا به آنمی داسی و دیگر انواع آنمی های همولیتیک در دوره هایی از بیماری شدت یافته و موجب افزایش سطح بیلیروبین می شود

تفسیر نتیجه آزمایش:

افزایش بیلیروبین غیرکونژوگه، یا بیلیروبین تام می تواند به علت آنمی همولیتیک، آنمی داسی شکل، آنمی پرنیشز( Pernicious anemia ) یا در اثر واکنش به تزریق خون باشد.
افزایش بیلیروبین کونژوگه ممکن است به دلیل انسداد در مجاری صفراوی، التهاب کبد-هپاتیت، آسیب کبد، سیروز کبدی، واکنش های دارویی یا در اثر مصرف طولانی مدت الکل باشد.
پایین بودن سطح بیلیروبین، معمولا از نظر بالینی حائز اهمیت نیست.
سطح بیلیروبین به طور طبیعی در مردان کمی بالاتر از زنان است.
ورزش شدید می تواند موجب افزایش سطح بیلیروبین شود.
بیلیروبین در حالت طبیعی در اد
رار یافت نمی شود، اما بیلیروبین کونژوگه محلول در آب بوده و در صورت افزایش، از طریق ادرار از بدن دفع می شود.
وجود بیلیروبین کونژوگه در ادرار معمولا نشان دهنده ی انسداد مجاری صفراوی، هپاتیت یا دیگر آسیب های کبدی است.